Olijfolie en lagere sterfterisico's

Iedereen weet het zo langzamerhand: Het mediterrane dieet voedingspatroon staat bekend als zeer gezond en extra vergine olijfolie maakt een onlosmakelijk deel uit van dat voedingspatroon.
Maar wat zegt de wetenschap hierover? Wetenschappers turen regelmatig aandachtig door hun microscoop naar extra vergine olijfolie en bestuderen bevolkingsonderzoeken.

Uit recent onderzoek blijkt dat een hoge consumptie van extra vergine olijfolie in vernad kan worden gebracht met met een lager risico op totale sterfte en sterfte aan kanker en hart- en vaatziekten.

Aanleiding onderzoek
De consumptie van extra vergine olijfolie wordt al jaren geassocieerd met een lager risico op sterfte en dan met name hart- en vaatziekten. Of dit ook geldt voor sterfte aan kanker blijft nog een beetje onduidelijk. Bovendien zijn de biologische mechanismen, die olijfolieconsumptie met het verlaagde sterfterisico mogelijk kunnen verklaren, nog maar weinig onderzocht.

Het onderzoek
De onderzoekers hebben gebruik gemaakt van gegevens van de Moli-sani Study, een groot Italiaans cohort met 22.892 deelnemers[1]. In dat onderzoek zijn de deelnemers gemiddeld 13,1 jaar gevolgd. Bij aanvang van dat onderzoek werd gevraagd wat men zoal at middels een zelf in te vullen voedselfrequentievragenlijst.

Eén portie extra vergine olijfolie werd door de onderzoekers voor het gemak gestandaardiseerd op 10 gram (één eetlepel). Om een mechanistische verklaring te kunnen geven is gekeken hoe uiteenlopende biomarkers, zoals lipiden, glucosehuishouding, ontstekingen en niergezondheid, met elkaar in verband staan.

De resultaten
- Een hoge (meer dan 3 eetlepels) tegen een lage (minder dan 1,5 eetlepels) consumptie van extra vergine olijfolie was geassocieerd met een lager risico op totale sterfte (minus 20%), sterfte aan kanker (minus 23%) en sterfte aan hart- en vaatziekten minus 25%).
- De toename van de consumptie van extra vergine olijfolie met één eetlepel per dag kon al in verband worden gebracht met met gunstige effecten op cystatine C (nieren), bloedglucose, totaal cholesterol, triglyceriden, ApoA [Apolipoprotein A-I is een eiwitcomponent van high-density lipoproteïne (HDL)], CRP (C-reactief proteïne, een eiwit dat door de lever wordt aangemaakt als reactie op ontsteking in het lichaam), de ratio tussen granulocyten en lymfocyten (ontstekingsmarker), bloeddruk, hartslagfrequentie en serum vitamine D.
- Deze biomarkers gezamenlijk verklaarden voor respectievelijk 21,2% en 13,7% de associatie tussen de consumptie van extra vergine olijfolie en totale sterfte, alsmede sterfte aan kanker.

De conclusies
Dit onderzoek toont overduidelijk aan dat een hogere consumptie van extra vergine olijfolie in verband kan worden gebracht met lagere totaal sterfte en aan kanker en hart- en vaatziekten.

Bekende risicofactoren voor chronische ziekten verklaarden slechts deels deze associaties, wat suggereert dat hierbij ook andere (nog onbekende) biologische processen betrokken moeten zijn.

Uit ander onderzoek werd duidelijk dat het consumeren van twee eetlepels extra vergine olijfolie per dag positieve effecten op je hartgezondheid heeft[2].

Maar toch is het vervelende van al deze vaak zo positief klinkende onderzoeken dat de kwaliteit daarvan soms te wensen overlaat[3]. We moeten dus kritisch blijven kijken.

Ons advies
Probeer dagelijks gemiddeld ongeveer twee eetlepels extra vergine olijfolie te consumeren. Eet ook voldoende verse groenten en vermijd ultrabewerkte voedingsmiddelen die te vaak teveel zout, suiker en/of vet bevatten.

[1] Ruggiero et al: Olive oil consumption is associated with lower cancer, cardiovascular and all-cause mortality among Italian adults: prospective results from the Moli-sani Study and analysis of potential biological mechanisms in European Journal of Clinical Nutrition – 2024.
[2] Covas et al: EUROLIVE Study group. The effect of polyphenols in olive oil on heart disease risk factors: a randomized trial in Annals of Internal Medicine – 2006.
[3] Zou et al: Cardiovascular, Metabolic and Endocrine, Cancer, Mortality, Derma, and Other Outcomes of Olive Oil and Oleic Acid: An Umbrella Review in eCollection - 2025

Geen opmerkingen:

Een reactie posten